วิเคราะห์คุณค่า
แยกวิเคราะห์สองตอนอย่างชัดเจน เพื่อไม่ให้เนื้อหาและภาพประกอบปะปนกัน
ตอน วิศวกรรมา
ด้านเนื้อหา
ศิลปะช่วยบรรเทาความทุกข์ สร้างความสุข และทำให้บ้านเมืองมีความเจริญรุ่งเรือง
ด้านวรรณศิลป์
ใช้อุปมาโวหารเพื่อเปรียบเทียบคุณค่าของศิลปะ เช่น ชาติที่ไร้ช่างศิลป์เปรียบเหมือนหญิงที่ไร้ความงาม
ด้านสังคม
สะท้อนวัฒนธรรมงานช่างไทย การอนุรักษ์ภูมิปัญญา และการสนับสนุนช่างไทยให้คงอยู่



ตอน สามัคคีเสวก
ด้านเนื้อหา
เน้นความขยัน หน้าที่ ความรับผิดชอบ ประโยชน์ส่วนรวม วินัย ความสามัคคี และความจงรักภักดี
ด้านแนวคิด
ความสงบสุขของบ้านเมืองขึ้นอยู่กับผู้ปฏิบัติหน้าที่ที่มีวินัยและร่วมแรงร่วมใจกัน
ด้านวรรณศิลป์และสังคม
เด่นที่อุปมาเรื่องเรือ กัปตัน และลูกเรือ พร้อมสะท้อนค่านิยมเกี่ยวกับหน้าที่ของข้าราชการในสังคมไทย


